Tavada Ekmek Kıtırı Nasıl Yapılır? Mutfağın Küçük Mutluluklarından Birine Büyük Bir Hikâye
İzmir’de bazı sabahlar vardır; güneş daha perdelerin arasından “ben geldim” diye kafasını uzatmadan insanın aklı kahvaltıya gider. Benim de böyle sabahlarda en büyük mücadelem alarm ile kendi iç sesim arasında yaşanır. Alarm çalar:
“Haydi kalk, bugün verimli olacaksın.”
Ben:
“Beş dakika daha uyursam belki hayatım değişir.”
Hayatım genellikle değişmez ama beş dakika sonra mutfağa sürüklenirim. İşte o mutfak maceralarının birinde keşfettiğim küçük ama etkisi büyük şeylerden biri tavada ekmek kıtırıdır.
Çünkü bazı yiyecekler sadece karın doyurmaz, insanın ruhuna da küçük bir omuz atar. Tavada kızarmış ekmek parçalarının çıkardığı o hafif çıtırtı sesi var ya… Sabah sessizliğinde duyunca insan kendini sanki büyük bir şef gibi hissediyor. Gerçi iki dakika sonra yere düşen ekmek kırıntılarını toplarken o şef havası biraz kayboluyor ama olsun.
Tavada Ekmek Kıtırı Nasıl Yapılır? İşin Sırrı Basitlikte Saklı
Tavada ekmek kıtırı nasıl yapılır? sorusunun cevabı aslında mutfakta saatler geçirmekten değil, birkaç basit malzemeyi doğru şekilde bir araya getirmekten geçiyor.
Bazen en güzel lezzetler büyük hazırlıklar istemez. Dolabın köşesinde kalmış birkaç dilim ekmek, biraz yağ ve birkaç baharatla ortaya öyle güzel bir sonuç çıkar ki insan kendi kendine:
“Ben bunu neden daha önce yapmadım?”
diye söylenir.
Ben bu cümleyi mutfakta çok sık kuruyorum. Sonra da geçmişte yaptığım bütün “mutfakta büyük keşifler” listesini düşünüyorum. Listenin başında genellikle makarnaya fazla tuz atıp bunu yeni bir tarif sanmam geliyor.
Ama ekmek kıtırı farklı. Çünkü hata yapma ihtimali çok düşük. Biraz dikkat, biraz sevgi, biraz da açlık yeterli.
Gerekli Malzemeler
Tavada ekmek kıtırı hazırlamak için ihtiyacınız olan malzemeler oldukça ulaşılabilir:
- 2-3 dilim bayat veya taze ekmek
- 2 yemek kaşığı zeytinyağı veya tereyağı
- Bir tutam tuz
- Kekik
- Pul biber
- Karabiber
- İsteğe bağlı olarak sarımsak, toz biber veya çeşitli baharatlar
Burada küçük bir İzmir dokunuşu yapmak gerekiyor. Zeytinyağı kullanınca insan kendini biraz daha Ege’de hissediyor. Tavada ekmekler dönerken mutfaktan gelen koku, açık bir pencere ve hafif bir deniz esintisiyle birleşince insanın aklına “Bugün hiçbir şeyi aceleye getirmesem mi?” düşüncesi geliyor.
Tabii sonra telefon çalıyor, mesaj geliyor, hayat devam ediyor.
Bayat Ekmekten Lezzetli Bir Kurtarma Operasyonu
Evlerde bazı eşyaların emeklilik yaşı vardır. Eski tişörtler “ev kıyafeti” olur, eski telefonlar çekmeceye gider, bayat ekmekler ise genellikle kaderine terk edilir.
Ama ekmek öyle kolay vazgeçilecek bir şey değil.
Bir gün mutfakta duran ekmeğe baktım. Biraz sertleşmiş, biraz yalnız kalmıştı.
İçimden şöyle dedim:
“Senin hikâyen burada bitmeyecek.”
Evet, kulağa biraz fazla dramatik geliyor olabilir. Ama insan bazen bir ekmek parçasına bile karakter yükleyebiliyor. Özellikle sabah kahvesini içmeden önce benim zihnim küçük bir sinema salonu gibi çalışıyor.
Ekmekleri küçük küpler halinde doğradım. Tavayı hazırladım. Ve birkaç dakika içinde sıradan görünen ekmek parçaları bambaşka bir hale geldi.
Aslında mutfakta güzel olan şeylerden biri de bu: Basit bir malzemeye yeni bir şans vermek.
Adım Adım Tavada Ekmek Kıtırı Yapımı
Öncelikle ekmekleri istediğiniz büyüklükte küpler halinde kesin. Çok büyük parçalar dıştan kızarıp içten yumuşak kalabilir. Çok küçük parçalar ise tavada fazla hızlı renk değiştirip “ben biraz fazla güneşlendim” havasına girebilir.
Orta boy bir tava alın ve içerisine yağı ekleyin.
Yağ hafif ısındığında ekmek parçalarını tavaya bırakın.
İşte burada sabır kısmı başlıyor.
Çünkü insanın içinden sürekli karıştırmak geliyor.
Benim gibi biraz fazla kontrolcüyseniz bu aşamada kendinizle mücadele edebilirsiniz.
İç ses:
“Karıştırayım mı?”
Diğer iç ses:
“Daha erken.”
İlk iç ses:
“Ama ya yanarsa?”
Diğer iç ses:
“Daha otuz saniye oldu.”
Mutfakta bazen en büyük tartışmalar insanın kendi içinde yaşanıyor.
Ekmekleri orta ateşte ara ara karıştırarak her tarafının güzelce kızarmasını sağlayın. Daha sonra tuz ve baharatları ekleyin. Baharatları başta eklemek yerine sona doğru eklemek, aromaların daha belirgin kalmasına yardımcı olur.
Kıtırların rengi altın sarısına döndüğünde işlem tamamdır.
Artık elinizde çorbalara eşlik edecek, salataları güzelleştirecek veya tek başına atıştırmalık olarak yenebilecek nefis ekmek kıtırları var.
Tavada Ekmek Kıtırının Küçük Püf Noktaları
Her tarifte olduğu gibi burada da küçük detaylar büyük fark oluşturur.
1. Doğru Ekmek Seçimi
Bir gün önce alınmış ekmekler genellikle daha iyi sonuç verir. Çünkü hafif kurumuş ekmekler yağı ve baharatı daha güzel çeker.
Ama “Evde sadece taze ekmek var” diyorsanız da sorun değil. Onu birkaç dakika açıkta bekleterek biraz daha kıtır hale getirebilirsiniz.
2. Ateşi Fazla Açmayın
Ekmek kıtırı yapmak bir yarış değil. Tavayı son hız açıp ekmekleri yakmak, dışarıdan bakınca hızlı görünür ama sonuç genellikle kömür aromalı bir deneyim olur.
Ben bunu birkaç kez yaşadım.
Bir keresinde o kadar hızlı davranmıştım ki mutfakta güzel koku yerine “burada küçük çaplı bir felaket yaşandı” havası oluştu.
3. Baharatlarda Cesur Olun
Klasik tariflerde kekik ve pul biber çok yakışır. Ancak farklı tatlar denemekten korkmayın.
Sarımsak sevenler için sarımsak aroması harika olur. Biraz parmesan veya farklı peynirlerle de çok güzel sonuçlar alınabilir.
Mutfağın güzel tarafı şu: Kimse size “Bu ekmeğe neden böyle davrandın?” diye hesap sormuyor.
En fazla siz yiyorsunuz.
Ekmek Kıtırı Nerelerde Kullanılır?
Tavada hazırlanan ekmek kıtırları sadece atıştırmalık değildir. Mutfağın küçük jokerlerinden biridir.
Mercimek çorbasının üzerine birkaç parça eklediğinizde sıradan bir kase çorba daha özel hale gelir.
Salatalara eklediğinizde hem kıtır bir doku verir hem de lezzeti artırır.
Kahvaltıda peynir, zeytin ve domatesin yanında da harika gider.
Hatta bazen hiçbir şey eklemeden tavadan birkaç tane alıp yemek bile mümkündür.
Bunu kabul edelim, mutfakta en güzel kaçamaklar genellikle ayakta yenilen küçük atıştırmalıklardır.
Buzdolabını açıp “Ne yiyeceğim?” diye düşündüğünüz anda elinizin tavaya gitmesi kadar güzel bir şey az bulunur.
İzmir Sabahlarında Bir Tabak Ekmek Kıtırı
İzmir’de yaşamın kendine göre bir ritmi var. İnsan bazen acele etmeyi unutuyor. Sahilde yürüyen insanlar, çay bahçesinde uzun uzun oturanlar, sabah kahvesini ağır ağır içenler…
Ben de her ne kadar bazen hayatı fazla kafaya takan biri olsam da küçük şeylerden mutlu olmayı öğrenmeye çalışıyorum.
Mesela tavada ekmek kıtırı yapmak.
Dışarıdan bakınca çok sıradan bir şey gibi durabilir. Sonuçta birkaç ekmek parçasını kızartıyoruz.
Ama mesele sadece yemek değil.
Mesele mutfakta birkaç dakika kendine zaman ayırmak.
Mesele “Bugün kendime küçük bir güzellik yaptım” diyebilmek.
Bazen insanın ihtiyacı olan şey büyük değişimler değil, sıcak bir çay ve yanında çıtır çıtır birkaç lokmadır.
Tavada Ekmek Kıtırı Yaparken Yapılan Komik Hatalar
Bu tarif kolay olsa da herkesin mutfakta küçük maceraları oluyor.
Örneğin ekmekleri fazla kalın kesmek.
Sonuç?
Dışı kıtır, içi hâlâ “ben daha hazır değilim” diyen ekmek parçaları.
Bir başka hata da baharatı abartmak.
Bir keresinde o kadar fazla pul biber koymuştum ki ilk lokmada yüzümde öyle bir ifade oluştu ki arkadaşım:
“Sen yemek mi yaptın, meydan okuma mı hazırladın?”
demişti.
Haklıydı.
Bazen mutfakta heyecanı dozunda bırakmak gerekiyor.
Sonuç: Küçük Bir Tarif, Büyük Bir Mutluluk
Tavada ekmek kıtırı nasıl yapılır? diye başlayan bir arayış, aslında sadece bir yemek tarifine ulaşmak değildir.
Bu tarif biraz da evdeki malzemeleri değerlendirmek, kendine vakit ayırmak ve küçük anların tadını çıkarmaktır.
Bir parça ekmeği alıp onu güzel bir lezzete dönüştürmek insana garip bir mutluluk verir.
Belki dünyayı değiştirmez.
Belki hayatın bütün sorunlarını çözmez.
Ama sabah kahvenizin yanında yüzünüzü biraz güldürür.
Bazen zaten ihtiyacımız olan şey tam olarak budur.
Bir tava, birkaç dilim ekmek, biraz baharat ve mutfakta yayılan o güzel koku…
Gerisi zaten kendiliğinden gelir.